Akıllı Saha Üretim ve Verimlilik Sistemi

Sahada Ölçülebilir Sonuç Üreten Yapay Zekâ Çözümleri

Akıllı Saha Üretim ve Verimlilik Sistemi; üretim hattındaki ürünlerin sayılması, hatalı üretimlerin belirlenmesi, makine duruşlarının takip edilmesi ve kritik durumlarda otomatik müdahale edilmesi amacıyla geliştirilen uçtan uca bir yapay zekâ ve endüstriyel IoT projesidir.

Sistem; standart IP kameralar, yapay zekâ destekli görüntü işleme yazılımı, PLC sistemleri, sensörler ve NetRelay IoT kontrol kartlarını tek bir merkezî platformda bir araya getirir. Sahadan toplanan veriler anlık olarak işlenir, raporlanır ve işletmenin belirlediği kurallara göre fiziksel aksiyonlara dönüştürülür.

Projenin Sahadaki Uygulaması

Üretim hattının uygun noktasına yerleştirilen IP kamera, konveyör üzerinden geçen ürünleri kesintisiz olarak izler. Yapay zekâ modeli, görüntü içerisindeki ürünleri gerçek zamanlı olarak tespit eder, sınıflandırır ve sayar. Birbirine yakın geçen ürünlerin tekrar sayılmasını önlemek için nesne takip algoritmaları kullanılır.

Üretim sırasında ürünün şekli, yönü, rengi, parça bütünlüğü veya projede belirlenen diğer kalite kriterleri kontrol edilebilir. Hatalı ürün algılandığında olay görüntüsü kaydedilir ve ürün, PLC ya da NetRelay üzerinden kontrol edilen ayırma mekanizmasıyla üretim hattından çıkarılabilir.

Üretim Sayımı ve Hedef Takibi

Üretilen toplam ürün miktarı; hat, makine, ürün, vardiya ve tarih bazında veri tabanına kaydedilir. Operatör veya üretim sorumlusu, vardiya başında üretilecek ürünü ve hedef miktarı sistem üzerinden seçebilir.

Yazılım, planlanan üretim miktarıyla gerçekleşen üretimi anlık olarak karşılaştırır. Saatlik üretim hızı hedefin altında kaldığında ilgili yöneticiye bildirim gönderilebilir. Hat ekranlarında mevcut üretim miktarı, hedef, kalan adet, verimlilik oranı ve tahmini tamamlanma süresi gösterilebilir.

Yapay Zekâ Destekli Kalite Kontrol

Sistem yalnızca ürün saymakla sınırlı değildir. İşletmeden alınan örnek görüntülerle eğitilen yapay zekâ modeli; eksik parça, yanlış montaj, yüzey bozukluğu, hatalı etiket, yanlış renk veya uygun olmayan ürün yönü gibi kalite problemlerini tespit edebilir.

Her hata; tarih, saat, üretim hattı, ürün tipi ve hata görüntüsüyle birlikte kayıt altına alınır. Böylece tekrar eden hata türleri ve hangi vardiyada daha sık ortaya çıktıkları analiz edilebilir.

Makine Duruşu ve Arıza Takibi

PLC, kuru kontak veya NetRelay dijital girişlerinden alınan çalışma ve arıza sinyalleri kullanılarak makinelerin aktif, beklemede veya arızalı olduğu süreler otomatik olarak hesaplanır.

Beklenmeyen bir duruş oluştuğunda sistem, operatör ekranında duruş nedeni seçilmesini isteyebilir. Bakım, malzeme bekleme, ürün değişimi, kalite kontrol veya plansız arıza gibi nedenler ayrı ayrı raporlanabilir.

Bakım ekibinin arızaya müdahale süresi, onarım süresi ve hattın yeniden çalışmaya başladığı zaman kaydedilerek bakım performansı ölçülebilir.

NetRelay ile Fiziksel Saha Kontrolü

NetRelay IoT kartı, yapay zekâ yazılımıyla saha ekipmanları arasında bağlantı kurar. Kart üzerindeki dijital girişlerden makine, kapı, alarm veya sensör durumları okunabilir; röle çıkışları üzerinden ikaz lambası, siren, fan, pompa, bariyer veya ürün ayırma mekanizması kontrol edilebilir.

Örneğin hatalı ürün tespit edildiğinde kırmızı ikaz lambası yakılabilir, operatöre sesli uyarı verilebilir veya pnömatik ayırıcı tetiklenebilir. Makine belirli bir süre üretim yapmadığında sistem otomatik olarak bakım kaydı oluşturabilir.

NetRelay ile HTTP GET/POST, MQTT, WebSocket ve TCP tabanlı haberleşme kurulabilir. Bu sayede saha verileri yazılıma aktarılırken kontrol komutları da cihazlara gerçek zamanlı olarak gönderilebilir.

Çevresel Sensör Takibi

Üretim kalitesini etkileyen sıcaklık, nem, basınç, ışık ve benzeri çevresel değerler sisteme bağlanan sensörler üzerinden izlenebilir. Ölçülen değerlerin belirlenen sınırların dışına çıkması durumunda alarm üretilebilir.

Sıcaklık yükseldiğinde havalandırmanın çalıştırılması, nem seviyesi kritik değere geldiğinde operatöre bildirim gönderilmesi veya ortam koşullarının üretim raporlarıyla ilişkilendirilmesi mümkündür.

Merkezî Web Yönetim Paneli

Tüm üretim ve saha verileri mobil uyumlu web yönetim panelinden takip edilir. Panel üzerinden canlı üretim miktarı, hatların çalışma durumu, kalite hataları, duruş süreleri, alarm kayıtları ve sensör değerleri görüntülenebilir.

Kullanıcı yetkileri yönetici, üretim sorumlusu, operatör, kalite personeli ve bakım ekibi gibi rollere göre ayrılabilir. Her kullanıcı yalnızca yetkili olduğu üretim hatlarını ve modülleri görebilir.

ERP ve Kurumsal Yazılım Entegrasyonu

Üretim emirleri ERP sisteminden otomatik olarak alınabilir. Gerçekleşen üretim, fire, hatalı ürün ve duruş bilgileri ilgili üretim emrine bağlanarak ERP veya kurumsal raporlama sistemine geri aktarılabilir.

Entegrasyon; REST API, SQL Server, PostgreSQL, MySQL, Oracle, JSON, XML, CSV veya işletmenin mevcut sistemine uygun diğer veri aktarım yöntemleriyle gerçekleştirilebilir.

Kontrollü Saha ve Misafir Ağı

Projede tesis içindeki teknik servis ekipleri, ziyaretçiler veya geçici kullanıcılar için kontrollü internet erişimi gerekiyorsa IDNet Hotspot ve ağ yönetim altyapısı sisteme dahil edilebilir.

MikroTik, UniFi, Ruijie Cloud ve Grandstream altyapıları üzerinden kullanıcı doğrulama, erişim süresi yönetimi ve merkezî ağ kontrolü gerçekleştirilebilir. Personel veya ziyaretçi bilgileri API, SQL, XML, JSON, CSV ya da Excel kaynaklarından alınarak otomatik kullanıcı hesapları oluşturulabilir.

Bu bölüm üretim kontrol sisteminden bağımsız bir güvenlik katmanı olarak çalışır ve sahadaki kullanıcıların kurumsal ağa kontrollü biçimde bağlanmasını sağlar.

Otomatik Bildirim ve Raporlama

Sistem; üretim hedefinin gerisinde kalınması, makine duruşu, kalite hatası, sensör alarmı veya bağlantı kesintisi gibi olaylarda yetkili kişilere e-posta, SMS veya uygulama bildirimi gönderebilir.

Günlük, haftalık ve aylık üretim raporları otomatik olarak hazırlanabilir. Raporlarda toplam üretim, hedef gerçekleşme oranı, hatalı ürün miktarı, duruş süreleri, arıza nedenleri ve vardiya performansı gösterilebilir.

Ölçülebilir Başarı Göstergeleri

• Manuel ürün sayım hatalarının azaltılması
• Üretim miktarının gerçek zamanlı izlenmesi
• Hatalı ürünlerin üretim hattında erken tespit edilmesi
• Plansız duruş sürelerinin nedenleriyle birlikte ölçülmesi
• Bakım ekiplerinin müdahale ve çözüm sürelerinin hesaplanması
• Vardiya, hat ve ürün bazında verimlilik karşılaştırması
• Üretim ve kalite verilerinin ERP sistemine otomatik aktarılması
• Kritik saha olaylarında otomatik bildirim ve fiziksel müdahale

Örnek Uygulama Senaryosu

Bir ambalaj üretim hattında kamera, konveyörden geçen kutuları algılar ve her kutuyu yalnızca bir kez sayar. Yapay zekâ modeli kutunun kapağının kapalı olup olmadığını ve etiketin doğru konumda bulunup bulunmadığını kontrol eder.

Hatalı kutu tespit edildiğinde sistem olay görüntüsünü kaydeder, NetRelay rölesi üzerinden ikaz lambasını yakar ve pnömatik ayırıcıyı tetikleyerek ürünü hattan çıkarır. Doğru ve hatalı ürün sayıları veri tabanına kaydedilir.

Hat beş dakika boyunca ürün üretmezse sistem bunu plansız duruş olarak işaretler ve operatörden duruş nedeni ister. Üretim sorumlusuna bildirim gönderilir. Gün sonunda toplam üretim, fire, kalite hataları ve duruş süreleri otomatik raporlanır.

İşletmeye Sağladığı Katkılar

Bu proje, yalnızca kamera görüntülerini analiz eden bağımsız bir yapay zekâ uygulaması değildir. Kamera, yazılım, veri tabanı, IoT kartı, sensör, PLC ve işletmenin mevcut kurumsal sistemlerini birlikte çalıştıran bütünleşik bir saha çözümüdür.

Toplanan veriler sayesinde üretimin hangi noktada yavaşladığı, kalite hatalarının ne zaman arttığı, hangi makinelerin daha fazla durduğu ve hedeflerin ne ölçüde gerçekleştiği somut olarak görülebilir. Böylece yöneticiler varsayımlara değil, gerçek saha verilerine dayalı kararlar alabilir.

Projenizi Birlikte Geliştirelim

Sistem; işletmenin üretim hattına, ürün yapısına, kamera koşullarına, makinelerine ve mevcut yazılım altyapısına göre özelleştirilebilir. İlk aşamada saha analizi yapılarak kamera konumları, kontrol noktaları, veri kaynakları ve ölçülecek başarı göstergeleri belirlenir.

Yapay zekâ, görüntü işleme ve üretim yazılımları hakkında ayrıntılı bilgi için M&L Teknoloji; saha cihazları, sensör ve röle kontrolü için NetRelay; hotspot ve kontrollü ağ erişimi çözümleri için IDNet internet sitelerini inceleyebilirsiniz.